Εδώ και καιρό δυσκολεύομαι να διαβάσω λογοτεχνία. Για την ακρίβεια αρνιόμουν να διαβάσω λογοτεχνία για κάποιες βδομάδες, οπότε και αποφάσισα να παρατήσω στη μέση το βιβλίο που διάβαζα και δεν προχωρούσε (θα γράψω για αυτό σε άλλη ανάρτηση) και να αναζητήσω κάτι διαφορετικό. Θυμήθηκα μία τριλογία επιστημονικής φαντασίας που φιγουράρει στη βιβλιοθήκη του αδερφού μου. Αποφάσισα να πειραματιστώ, «πόσο κακό να είναι;» σκέφτηκα.
Metro 2033 - η υπόθεση
Το Metro 2033 του Ντμίτρι Γκλουχόφσκι είναι ένα μετα-αποκαλυπτικό
μυθιστόρημα επιστημονικής φαντασίας. Ο κόσμος έχει καταστραφεί και κάποιοι
εναπομείναντες άνθρωποι έχουν καταφύγει στο μετρό της Μόσχας, που αποτελεί
αντιπυρηνικό καταφύγιο. Πρωταγωνιστής είναι ο Αρτιόμ, ένας νέος άντρας, στον
οποίο ανατίθεται μία αποστολή. Χωρίς να το πολυσκεφτεί και καθοδηγούμενος από
όνειρα ξεκινά τη διαδρομή του μέσα στις σήραγγες του μετρό προκειμένου να τη
φέρει εις πέρας. Περνώντας από τους διάφορους σταθμούς ο πρωταγωνιστής έρχεται
σε επαφή με άλλους τρόπους σκέψης και νοοτροπίες. Γνωρίζει ναζί, κομμουνιστές,
μάρτυρες του Ιεχωβά, άθεους, μέλη πρωτόγνωρων θρησκειών. Συναντά μεταλλαγμένους
ανθρώπους, μεταλλαγμένα ζώα αλλά και μεταφυσικές δυνάμεις. Πάνω απ’ όλα όμως έρχεται
αντιμέτωπος με τον ίδιο του το φόβο και όσα πλάθει η φαντασία του. Έρχεται
αντιμέτωπος με τις αμφιβολίες του και τον ίδιο τον εαυτό του και τελικά φτάνει
να αντιληφθεί τον πραγματικό του σκοπό.
Το σκεπτικό του βιβλίου
Είναι αξιοσημείωτο πως ο συγγραφέας έφτιαξε μέσα στο μετρό της
Μόσχας μία σμίκρυνση του κόσμου μας. Ο άνθρωπος μετοίκησε εκεί χωρίς να αφήσει
πίσω του τον τρόπο σκέψης του και χωρίς να αναλογιστεί πως ίσως αυτός είναι
μέρος του προβλήματος. Μέσα στο μετρό δημιουργήθηκαν συνασπισμοί και σε κάποιους
σταθμούς δημιουργήθηκαν ακόμη και κάστες. Ο ρατσισμός και ο φανατισμός
συνέχισαν να βασιλεύουν. Ο πρωταγωνιστής εμφανίζεται σκεπτικός απέναντι σε όλα
αυτά. Άλλωστε έρχεται πρώτη φορά σε επαφή με τον έξω κόσμο, μέχρι τότε ζούσε
προστατευμένος στο σταθμό του.
Σκεπτικός εμφανίζεται και απέναντι στις κάθε είδους
θρησκείες που συναντά. Αντιλαμβάνεται το φανατισμό που τους διακατέχει και συνειδητοποιεί
πως προσπαθούν να τον στρατολογήσουν και να τον ελέγξουν με ένα διαφορετικό
τρόπο. Αντιλαμβάνεται όμως και την ανάγκη του ανθρώπου να πιστεύει σε κάτι, για
να μπορεί να στέκεται όρθιος και να συνεχίζει την πορεία του στη ζωή. Βλέπει με
τα ίδια του τα μάτια τι θα πει να χάνεις αυτό στο οποίο πιστεύεις και αναρωτιέται
αν χρειάζεται ένα δεκανίκι για να προχωρήσει, όποιο και αν είναι αυτό.
Εν κατακλείδι...
Το βιβλίο αυτό ήταν από τα πρώτα μου διαβάσματα που εντάσσονται στην επιστημονική
φαντασία, οπότε ίσως δεν είμαι ιδιαίτερα αντικειμενική. Το διάβασα ευχάριστα,
αν και σε κάποια σημεία με κούρασε η φλυαρία του. Επίσης, τα άπειρα ονόματα σταθμών στα ρωσικά κάπως με ταλαιπώρησαν. Εντούτοις, ένας χάρτης που συμπεριλαμβάνεται στο εσώφυλλο του βιβλίου λειτούργησε αρκετά βοηθητικά. Παρ’ όλα αυτά, μου έδωσε την
αίσθηση πως είναι ένα βιβλίο που θα απολάμβανε κάποιος έφηβος, λόγω των σκέψεων
και των ανησυχιών που προβάλλονται στη σκέψη του πρωταγωνιστή. Είναι σίγουρα
ένα βιβλίο με πλοκή γεμάτη ανατροπές, ίντριγκα και αγωνία. Ακόμη και το τέλος
του ήταν απρόσμενο και ενώ δε με ενθουσίασε, το βρήκα ιδιαίτερο. Άλλωστε
χρειάζεται ένα δυνατό στοιχείο για να αναπτύξει στο δεύτερο μέρος της τριλογίας
του, το οποίο βέβαια δεν είμαι σίγουρη πως θα διαβάσω, αν και υπάρχει ήδη στη
βιβλιοθήκη. Ίσως το καλοκαίρι!
Και κάποια εντυπωσιακά στοιχεία
Μου έκανε εντύπωση βέβαια αυτό που διάβασα στη σελίδα του
εκδοτικού οίκου. Πριν την έκδοση του βιβλίου κάποια κεφάλαια δημοσιεύτηκαν από
τον συγγραφέα στο ίντερνετ και σε κάποιες διαδικτυακές βιβλιοθήκες. Όπως ο ίδιος
αναφέρει «Δεν έχω πείρα εργάτη του μετρό, δεν υπηρέτησα στο στρατό, δεν έχτισα
σπίτια, δεν είμαι οικονομολόγος, έτσι λοιπόν είχα στο κείμενό μου κάποια λάθη
και ανακρίβειες». «Ακριβώς όμως επειδή το βιβλίο δημοσιευόταν κατά κεφάλαια και
γύρω του είχε σχηματιστεί μια ολόκληρη κοινότητα, κατάφερα να “παρακολουθώ” την
αντίδραση των ανθρώπων. Διευκρινίστηκε λοιπόν ότι μεταξύ των αναγνωστών μου
υπήρχαν εργάτες του μετρό, μηχανοδηγοί, στρατιωτικοί, μέλη των ειδικών δυνάμεων
που είχαν πολεμήσει στην Τσετσενία... Κι αυτοί διόρθωναν τα λάθη μου και έκαναν
προγνώσεις». Μία ενδιαφέρουσα περίπτωση για το πώς θα μπορούσε να δημιουργηθεί
ένα βιβλίο διαδραστικά μέσα από το διαδίκτυο, με τη συμμετοχή των ίδιων των
αναγνωστών του.
Τα βιβλία έγιναν και βιντεοπαιχνίδια, τα οποία επιμελήθηκε ο
ίδιος ο συγγραφέας. Και η πορεία της ιστορίας αυτής δε σταματά εδώ. Το 2019
ανακοινώθηκε πως το βιβλίο θα γίνει ταινία με συμπαραγωγό τον ίδιο το συγγραφέα
και ορίζοντα για την προβολή της το 2022. Άλλωστε διαβάζοντάς το κανείς
αντιλαμβάνεται πως προσφέρεται για να γίνει ταινία και ίσως ήταν στο πίσω μέρος
του μυαλού του συγγραφέα εξ αρχής. Όμως με όσα μεσολάβησαν – ευτυχώς δεν ήρθε
πυρηνική καταστροφή, ήρθε όμως πανδημία – μάλλον η ταινία θα αργήσει
περισσότερο.
Metro 2034
Και το καλοκαίρι ήρθε και τελικά, έχοντας μπουχτίσει από
βιβλία λίγο πιο απαιτητικά, λίγο πιο σοβαρά, κάπως πιο βαριά, αποφάσισα να
συνεχίσω με το Μετρό 2034. Σχετικά καλό ήταν το πρώτο βιβλίο, μας είχε δημιουργήσει
και προσδοκίες για το επόμενο μέρος της τριλογίας, γιατί όχι λοιπόν!
Οι πρωταγωνιστές
Στο δεύτερο αυτό βιβλίο οι πρωταγωνιστές αλλάζουν. Ο Αρτιόμ,
που είναι ο βασικός ήρωας του πρώτου βιβλίου, εμφανίζεται ελάχιστα. Τη σκυτάλη
παίρνει ο Χάντερ, τον είχαμε δει και στο πρώτο βιβλίο, ήταν εκείνος που ανέθεσε
στον Αρτιόμ την αποστολή του. Στο σκηνικό του Μετρό 2034 συναντάμε και τη Σάσα,
ένα 17χρονο κορίτσι που τελικά χάνει τον πατέρα του και βρίσκεται συνοδοιπόρος
του Χάντερ, και τον Όμηρο, έναν 60χρονο που ο Χάντερ διάλεξε για να τον συνοδεύσει
στην αποστολή του.
Η υπόθεση
Η ιστορία ξεκινά όταν ένας σταθμός χάνει την επαφή του με τους
όμορους, οι απεσταλμένοι δεν επιστρέφουν και έτσι ο Χάντερ οργανώνει μια
αποστολή. Τελικά, ανακαλύπτει πως ο σταθμός έχει χτυπηθεί από κάποιο φονικό ιό
και αποφασίζει να επέμβει. Στην ιστορία αυτή μπαίνει και ένας πλανόδιος
μουσικός και ξεκινάει το πήγαινε-έλα μέσα στις σήραγγες του μετρό. Όλο το
βιβλίο περιστρέφεται γύρω από την έννοια του καλού και του κακού, που συνυπάρχει
στον κόσμο μας, αλλά και μέσα σε έναν άνθρωπο.
Εν κατακλείδι...
Για να μη μακρηγορώ, βαρέθηκα. Ατέλειωτη φλυαρία, μέχρι τη σελίδα 200 δε γίνεται τίποτα. ΤΙ ΠΟ ΤΑ απολύτως. Θεωρητικά προετοιμάζει το έδαφος για όσα θα συμβούν και μας συστήνει τους ήρωες. Πρακτικά είναι μία ατελείωτη φλυαρία. Μοιάζει με στοίχημα για το πόσες λέξεις μπορείς να γράψεις χωρίς να λες τίποτα ουσιώδες. Επιπλέον, απόψεις όπως ότι μία γυναίκα είναι φτιαγμένη για να εξαρτάται από έναν άντρα και ότι ο αρσενικός που τον σέβονται όλοι είναι φουσκωτός και τρομερά γοητευτικός για τις γυναίκες είναι παρωχημένες και παραπέμπουν σε νοοτροπίες μάλλον κατακριτέες.
Έτσι δημιουργείται το ερώτημα, να διαβάσω το 2035; Το έχω ήδη στη βιβλιοθήκη. Ή μήπως να μην υποβάλλω τον εαυτό μου σε άλλο βασανιστήριο; Εσείς το διαβάσατε;
Metro 2033, Metro 2034| Dmitry Glukhovsky | μεταφρ. Σταυρούλα Αργυροπούλου | Καστανιώτης
Αν θέλετε να ενημερώνεστε για τις καινούργιες αναρτήσεις του blog μπορείτε να ακολουθήσετε/κάνετε like στη σελίδα Λογοτεχνία παντού στο facebook!